Claude Opus 5 zirveye çıktı: en zeki model artık en pahalısı değil
Bu hafta zekâ tavanı hem yükseldi hem ucuzladı. Anthropic, 24 Temmuz’da Claude Opus 5’i çıkardı. Model, Artificial Analysis zekâ endeksinde 60,7 puanla birinci oldu ve kendi kardeşi Fable 5’i geçti. Üstelik bunu Fable 5’in yarı fiyatına yaptı: 1 milyon token için 5 dolar girdi ve 25 dolar çıktı. Para modelden çok fiziksel dünyaya ve onu çalıştıran çipe aktı; Travis Kalanick’in fiziksel AI şirketi Atoms 1,7 milyar, çıkarım çipi üreten Etched 300 milyon dolar topladı. Önümüzdeki hafta ABD, Türkiye ve AB’de yapay zekâ kuralları neredeyse aynı anda yürürlüğe giriyor.
Şevval B. Dikkaya
29 Temmuz 2026 12 dk okumaHaftalık Yapay Zeka Brifingi
Bu hafta zekâ tavanı hem yükseldi hem ucuzladı. Anthropic, Claude Opus 5’i çıkardı. Model liderlik tablosunun tepesine oturdu ve bunu kendi en pahalı modeli Fable 5’in yarı fiyatına yaptı. Aynı ailenin daha ucuz modeli, daha pahalı amiralini tahttan indirdi.
Opus 5, Artificial Analysis zekâ endeksinde 60,7 ile birinci. Fiyatı 1 milyon token için 5 dolar girdi ve 25 dolar çıktı: Fable 5’in ($10 girdi / $50 çıktı) tam yarısı. Yeni bir de istek başına düşük, orta, yüksek efor seçeneği geliyor, böylece maliyeti göreve göre ayarlayabiliyorsunuz.
Frontier zekâ ile ucuz uç arasındaki fark açık kaldı. Endeksin zirvesindeki Opus 5 (60,7) ile yaklaşık yedi puan aşağıdaki Grok 4.5 (53,8) arasında çıktı fiyatı 25 dolardan 6 dolara iniyor. Birkaç puanlık zekâ farkı için hâlâ katlarca fazla ödüyorsunuz.
Para modelden çok fiziksel dünyaya ve onu çalıştıran çipe aktı. Travis Kalanick’in fiziksel AI şirketi Atoms 1,7 milyar dolar topladı (a16z öncülüğünde). Frontier çıkarım çipi üreten Etched 300 milyon dolar aldı ve AI ile 3D üretimi yapan Meshy 400 milyon dolar.
Kapasite yarışı devletlere de sıçradı. NAVER, NVIDIA ve Brookfield, Kore’nin ulusal AI fabrikasını 200 megavata çıkarmak için 10 milyar dolarlık bir finansman açıkladı. Modeller ucuzlarken onları çalıştıracak altyapının faturası büyüyor.
Önümüzdeki hafta üç ülkede AI kuralları aynı anda yürürlüğe giriyor: ABD frontier inceleme çerçevesi (1 Ağustos), Türkiye’de yapay zekâ ile üretilen reklamların etiketlenmesi (1 Ağustos) ve AB şeffaflık yükümlülükleri (2 Ağustos).
Yeni Modeller & Özellikler
Bu hafta ne çıktı?
Bu haftanın modeli tek başlık oldu: Claude Opus 5. Anthropic, iki aydan kısa sürede dördüncü modelini çıkardı ve doğrudan zekâ endeksinin tepesine oturttu. Asıl haber puan değil fiyat. Opus 5, geçen haftanın lideri Fable 5’in üzerine çıkarken onun tam yarı fiyatına geliyor. Frontier tarafında bu hafta başka büyük bir çıkış olmadı; Google’ın amiral modeli Gemini 3.5 Pro hâlâ gelmedi. Sahne tümüyle Anthropic’indi.
Fotoğraf: Google DeepMind / Pexels
Claude Opus 5
Anthropic
Yeni model
Anthropic, 24 Temmuz’da Claude Opus 5’i çıkardı. Model, Artificial Analysis zekâ endeksinde 60,7 puanla birinci sıraya oturdu ve bir önceki lider Fable 5’i (59,9) geçti. Fiyatı, yerine geçtiği Opus 4.8 ile aynı: 1 milyon token için 5 dolar girdi ve 25 dolar çıktı. Bu, Fable 5’in ($10 girdi / $50 çıktı) tam yarısı. Opus 5 ayrıca istek başına düşük, orta ve yüksek efor seçeneği getiriyor, böylece maliyeti göreve göre ayarlayabiliyorsunuz. Bilgi kesim tarihi Mayıs 2026 ile Anthropic’in en güncel modeli. Şirket, Opus 5’in bugüne kadarki en hizalı modeli olduğunu ve aldatıcı davranış oranının en düşük seviyede olduğunu söylüyor. Bağımsız testlerde model, Fable 5’i ajan tabanlı kodlama ölçütü Frontier-Bench’te (%43,3’e %33,7) ve OSWorld bilgisayar kullanımında geçiyor; yalnızca SWE-bench Pro’da Fable 5’in bir tık gerisinde (%79,2’ye %80,0). Opus 5, Claude API, Amazon Bedrock, Google Cloud ve Microsoft Foundry’nin yanı sıra claude.ai ve Claude Code üzerinden erişime açık.
So what? Bu haftaya kadar en zeki modeli kullanmak en yüksek faturayı da kabul etmek demekti. Artık endeksin zirvesindeki zekâyı yarı fiyata alabiliyorsunuz. Fable 5’e bağlı bir iş akışınız varsa, çoğu görevi Opus 5 ile aynı ya da daha iyi kalitede, yarı maliyete yapıp yapamadığınızı bu hafta ölçün.
Opus 5’in getirdiği en pratik yenilik, istek başına bir efor seçeneği. Aynı model çağrısını düşük, orta ya da yüksek efor modunda çalıştırabiliyorsunuz. Basit işlerde düşük efor daha az akıl yürütme adımı ve daha az token demek, yani daha düşük fatura; zor işlerde yüksek efor tam kapasiteyi açıyor. Böylece “her istek için en pahalı ayarı kullanmak” zorunda kalmadan, maliyet ile kaliteyi görev bazında dengeleyebiliyorsunuz.
So what? Model seçimi artık tek bir “akıllı mı, ucuz mu” kararı değil. Aynı model içinde bile istek başına maliyet ayarı yapılabiliyor. İş akışlarınızı sınıflandırın: rutin işleri düşük eforda, kritik işleri yüksek eforda çalıştırarak toplam maliyeti belirgin biçimde düşürebilirsiniz.
Google’ın amiral modeli Gemini 3.5 Pro bu hafta da gelmedi. Şirket geçen hafta üç ucuz ve verimli Gemini Flash modeli çıkarmış ama Pro’yu yine ertelemişti. 29 Temmuz itibarıyla model hâlâ genel erişime açılmadı; Google bu arada bir sonraki nesil Gemini 4’ün eğitimine başladığını duyurmuştu. Anthropic zirveyi yeniden tanımlarken en büyük rakiplerinden biri amiral modelini bir türlü sahaya süremiyor.
So what? Frontier tarafında liderlik hızla el değiştirebiliyor ama herkes aynı tempoda koşamıyor. “Yakında çıkacak” modele göre değil, bugün gerçekten elinizde çalışan modele göre plan yapın; bu hafta o model Opus 5 oldu.
Liderlik tablosunun tepesi bu hafta değişti. Claude Opus 5 (zekâ 60,7) yeni birinci; hemen ardından geçen haftanın lideri Claude Fable 5 (59,9) ve herkese açık kapalı amiral GPT-5.6 Sol (58,9) geliyor. Açık modellerin en güçlüsü Kimi K3 (57,1) dördüncü sırada. Asıl hikâye sıralamada değil fiyatta: endeksin en zeki modeli artık en pahalısı değil. Tüm zekâ skorları aynı endeksten (Artificial Analysis Intelligence Index) geliyor, bu yüzden satırlar karşılaştırılabilir.
Kategori
Model
Açıklama
Geçen hafta popüler
En yüksek zekâ
Claude Opus 5Anthropic
Endeksin yeni zirvesi (zekâ 60,7), ama Fable 5’in yarı fiyatına: 5 dolar girdi / 25 dolar çıktı.
Claude Fable 5
Bir önceki zirve
Claude Fable 5Anthropic
Geçen haftanın lideri (zekâ 59,9), şimdi ikinci ve tablonun en pahalı modeli olmayı sürdürüyor (10 dolar girdi / 50 dolar çıktı).
Claude Fable 5
Herkese açık kapalı amiral
GPT-5.6 SolOpenAI
OpenAI’ın en güçlü kapalı amiral modeli (zekâ 58,9); 5 dolar girdi / 30 dolar çıktı.
GPT-5.6 Sol
En güçlü açık model
Kimi K3Moonshot AI
Açık ağırlıklı, frontier’a en yakın model (zekâ 57,1); 3 dolar girdi / 15 dolar çıktı.
Kimi K3
Ucuz frontier gücü
GPT-5.6 TerraOpenAI
Sol’a yakın zekâ (55,0), yaklaşık yarı fiyata; 2,50 dolar girdi / 15 dolar çıktı.
GPT-5.6 Terra
Fiyat/performans
Grok 4.5xAI
Aynı sınıfa yakın zekâ (53,8), çok daha ucuz; 2 dolar girdi / 6 dolar çıktı.
Grok 4.5
Zekâ Endeksi · Artificial Analysis · 0–100
Claude Opus 560,70
Claude Fable 559,90
GPT-5.6 Sol58,90
Kimi K357,10
Claude Opus 4.855,70
GPT-5.6 Terra55
Grok 4.553,80
Endeksin yeni zirvesi Opus 5. Yedi modelin en iyisi ile en zayıfı arasında yalnızca yaklaşık yedi puan var; zekâ farkı dar kalmayı sürdürüyor.
Aynı modeller, aynı sıra. Endeksin zirvesindeki Opus 5, hemen altındaki Fable 5’in yarı fiyatına geliyor: çıktıda 25 dolara karşı 50 dolar. En zeki model artık en pahalı model değil.
Claude Fable 5 · zekâ 59,9 · 10 dolar girdi / 50 dolar çıktıClaude Opus 5 · zekâ 60,7 · 5 dolar girdi / 25 dolar çıktıDaha yüksek zekâ, hem girdide hem çıktıda yarı fiyat
Anthropic, kendi zirvesini daha ucuz bir modelle yeniledi. Opus 5, Fable 5’in üzerine çıkarken onun tam yarı fiyatına geliyor. Fable 5’e bağlı bir iş akışınız varsa, aynı işi Opus 5 ile yarı maliyete yapıp yapamadığınızı ölçmek bu haftanın en somut kazancı olabilir.
Herkese açık amiraller arasında en akıllısı artık en pahalısı değil
GPT-5.6 Sol · zekâ 58,9 · 30 dolar çıktıClaude Opus 5 · zekâ 60,7 · 25 dolar çıktıDaha yüksek zekâ, daha düşük çıktı fiyatı
Herkese açık kapalı amiral seçenekleri arasında Opus 5 hem Sol’dan daha zeki hem de çıktıda daha ucuz. Sol’a bağlı bir iş akışınız varsa, çoğu görevde Opus 5’in aynı işi daha düşük maliyetle yapıp yapmadığını test edin.
Claude Opus 5 · zekâ 60,7 · 25 dolar çıktıGrok 4.5 · zekâ 53,8 · 6 dolar çıktıYaklaşık yedi puan zekâ, çıktıda ~4 kat fiyat farkı
Endeksin zirvesi Opus 5 ile yaklaşık yedi puan aşağıdaki Grok 4.5 arasında çıktı fiyatı 25 dolardan 6 dolara iniyor. Uç işleriniz için en güçlü modeli ayırıp yüksek hacimli akışları Grok 4.5 gibi ucuz bir modele taşıyarak maliyeti köklü biçimde düşürebilirsiniz.
Endeksin en zeki modelini kullanmak, tablonun en pahalı faturasını da kabul etmek demekti (Fable 5, çıktıda 50 dolar).
Artık endeksin zirvesindeki zekâyı yarı fiyata alabiliyorsunuz (Opus 5, çıktıda 25 dolar).
Claude Opus 5 sayesinde
Maliyet ile kaliteyi dengelemek için sürekli farklı modeller arasında geçiş yapmak gerekiyordu.
Aynı model içinde istek başına düşük, orta ve yüksek efor seçerek maliyeti göreve göre ayarlayabiliyorsunuz.
Opus 5’in efor ayarı sayesinde
Kurumdaki dağınık ajanları tek tek kurup yönetmek, birbirinden habersiz çalışan botlarla sonuçlanıyordu.
Ajanları ortak bir müşteri bağlamında tek yerden kurup izleyebiliyorsunuz; teknik olmayan ekipler bile düşük kodla kendi ajanını üretebiliyor.
HubSpot Agent Hub ve Agent Builder sayesinde
Liderlere Analizler
So what?
Haftanın dersi tek cümlede: zekâ tavanı bu hafta hem yükseldi hem ucuzladı. Geçen hafta yarış maliyet ve kapasiteye kaymıştı; bu hafta Anthropic ikisini birleştirdi ve zirveyi daha ucuz bir modelle yeniledi. Para ise modelden çok fiziksel dünyaya, robotlara ve onları çalıştıracak çipe aktı. Kurallar da hazır: önümüzdeki hafta üç ayrı ülkede yürürlüğe giriyor.
En zeki model artık en pahalı model değil. Anthropic, Opus 5 ile hem zekâ endeksinin tepesine çıktı hem de fiyatı kendi amirali Fable 5’in yarısına indirdi. Kullandığınız pahalı modelleri bu hafta yeniden gözden geçirin; aynı ya da daha iyi kaliteyi yarı maliyete verebilecek bir seçenek çıkmış olabilir.
Model seçimi tek bir karar olmaktan çıkıyor. Opus 5’in efor ayarı, aynı model içinde istek başına maliyeti değiştirmenizi sağlıyor. İş akışlarınızı önem derecesine göre sınıflandırıp rutin işleri düşük eforda çalıştırmak, toplam faturayı belirgin biçimde düşürür.
Para fiziksel dünyaya ve çipe kayıyor. Haftanın en büyük turları bir dil modeline değil, endüstriyel robotlara (Atoms, 1,7 milyar dolar) ve frontier çıkarım çipine (Etched, 300 milyon dolar) gitti. Modeller ucuzlarken değer, onları gerçek işe ve fiziksel dünyaya bağlayan katmana kayıyor.
Modeller ucuzluyor ama altyapının faturası büyüyor. Kore’de NAVER, NVIDIA ve Brookfield 10 milyar dolarlık bir ulusal AI fabrikası hamlesi açıkladı. Token fiyatı düşse de bu gücü çalıştıracak kapasite yatırımı devlet ölçeğine çıkıyor; tedarikçinizin arkasındaki kapasiteyi sormaya devam edin.
Kurallar takvime bindi. ABD, Türkiye ve AB’de yapay zekâ kuralları önümüzdeki hafta neredeyse aynı anda yürürlüğe giriyor. Bu üç pazara dokunan ürününüz varsa, uyum işini bir sonraki çeyreğe değil, bu haftaya alın.
Önümüzdeki 7 Gün
Kullandığınız en pahalı modeli seçin ve Claude Opus 5’i yanına koyup aynı görevlerde kalite ile maliyet farkını ölçün; endeksin zirvesindeki zekâyı yarı fiyata alıp alamayacağınızı bu hafta test edin.
Ajan ve model çağrılarınızı önem derecesine göre sınıflandırın; rutin işleri düşük eforda çalıştırarak istek başına maliyeti düşürecek bir kural seti oluşturun.
AB’ye dokunan bir ürününüz varsa 2 Ağustos şeffaflık tarihine hazırlığı bitirin: kullanıcıya bir yapay zekâ ile etkileşimde olduğunu bildirin.
Türkiye’de reklam üreten ekipleriniz varsa, 1 Ağustos’tan önce yapay zekâ ile oluşturulan içerikleri açıkça etiketleyecek bir süreç kurun.
Sahada
Kurumsal AI uygulamaları
Sahadan bu hafta net bir tema öne çıktı: pilottan üretime geçiş. Büyük şirketler ajanları tek tek kurmayı bırakıp onları yönetecek platformlar ve birimler kuruyor. IDC’ye göre ajan denemelerinin yüzde 88’i geniş üretime hiç ulaşamıyor; bu haftanın hamleleri tam da o boşluğu kapatmayı hedefliyor.
Fotoğraf: Yan Krukau / Pexels
Büyük şirketlerin kendi araçları
Genel beta · ölçekliSatış ve pazarlama
HubSpot
Ajan yönetimi: HubSpot, 23 Temmuz’da Agent Hub ve Agent Builder’ı Professional ve Enterprise müşterileri için açık betaya açtı. Agent Hub, pazarlama, satış ve hizmet ekiplerinin ajanları ortak bir müşteri bağlamında tek yerden kurup izlediği bir çalışma alanı. Agent Builder ise teknik olmayan kullanıcıların düşük kodla kendi ajanını üretmesini sağlıyor.
Amaç, birbirinden habersiz çalışan dağınık ajanları tek bir müşteri görünümünde birleştirmek. Erken kullanıcılardan Ignite Reading, takvim ayrıştırma işini bölge başına 15-20 dakikadan saniyeler seviyesine indirerek yılda 350 saatten fazla tasarruf ettiğini bildiriyor.
So what? Ajanların sayısı arttıkça asıl sorun onları kurmak değil, birbirini ezmeden yönetmek oluyor. Birden fazla ajan çalıştıran ekipler için ortak bir bağlam ve yönetim katmanı artık lüks değil, gereklilik.
Pilottan üretime köprü: Cognizant, 28 Temmuz’da Avrupa, Orta Doğu ve Afrika’yı kapsayan bir EMEA AI Birimi kurdu. Birim, danışmanlık, mühendislik ve teslimatı bir araya getirip kurumların ajan tabanlı yapay zekâyı denemeden ölçekli üretime taşımasına odaklanıyor. Merkezinde Foundation, Accelerate ve Transform adlı üç kademeli bir teslim modeli var.
Cognizant’ın dayandığı IDC verisine göre ajan denemelerinin yüzde 88’i geniş üretime hiç ulaşmıyor; başlatılan her 33 pilottan yalnızca 4’ü canlıya geçiyor. Birim, bu boşluğu kapatmak için strateji ve yönetişimden üretim dağıtımına kadar uçtan uca hizmet vermeyi hedefliyor.
So what? Ajanı çalıştırmak kolay, üretime almak zor. Deneme aşamasında kalan projeleriniz varsa, eksik olan büyük olasılıkla model değil; yönetişim, entegrasyon ve dağıtım disiplinidir.
Uçtan uca müşteri süreçleri: Ushur, 22 Temmuz’da Ushur Agentic Platform’u tanıttı. Platform, bir müşteri sürecini ilk temastan sonuca kadar tamamlayan ajanlar çalıştırıyor: bir sigorta hasarını ilerletmek, bir banka müşterisini sisteme almak, bir hastayı bakım sürecinde yönlendirmek gibi. Ajanlar SMS, e-posta, web, sohbet ve sesli kanallar arasında bağlamı koruyarak geçiş yapabiliyor.
Yönetişim, güvenlik, uyum, denetlenebilirlik ve insan gözetimi her etkileşime gömülü olarak sunuluyor. Ushur on yıldır sigorta, sağlık ve finansal hizmetler gibi düzenlenmiş sektörlere çalışıyor ve platform bu geçmişin üzerine kuruluyor.
So what? Düzenlenmiş sektörlerde ajanı üretime almak, yalnızca zekâ değil denetlenebilirlik ve insan gözetimi meselesi. Bu alanlarda ajan değerlendirirken “neyi, nasıl kaydediyor ve kim onaylıyor” sorusunu baştan sorun.
Bu hafta para net bir yöne aktı: dil modeline değil, fiziksel dünyaya ve onu çalıştıracak çipe. Haftanın en büyük turu endüstriyel robot şirketi Atoms’a gitti (1,7 milyar dolar). Frontier çıkarım çipi üreten Etched 300 milyon dolar, AI ile 3D üretimi yapan Meshy 400 milyon dolar topladı. Kapasite yarışı devletlere de sıçradı: NAVER, NVIDIA ve Brookfield, Kore’nin ulusal AI fabrikası için 10 milyar dolarlık bir finansman açıkladı.
Bu haftanın dikkat çeken girişim turları · Milyon $
Atoms (endüstriyel / fiziksel AI)1700
Meshy (AI ile 3D üretimi)400
Etched (AI çıkarım çipi)300
Glow (AI uç nokta güvenliği)100
Haftanın en büyük turu (Atoms, 1,7 milyar dolar) bir dil modeline değil, fiziksel dünyayı otomatikleştiren robotlara gitti. Etched ise düşen çıkarım maliyetinin donanım ayağını temsil ediyor. Kore’nin 10 milyar dolarlık AI fabrikası hamlesi ayrı bir ölçekte, devlet düzeyinde ilerliyor.
Andreessen Horowitz öncülüğünde 1,7 milyar dolar özkaynak turu (Uber, Bain Capital, Fifth Wall ve K5 Global katıldı). Uber’in kurucusu Travis Kalanick’in şirketi Atoms, gıda, madencilik ve ulaşım gibi büyük endüstriyel sektörleri robotlar ve yapay zekâyla dijitalleştirmeyi hedefliyor. a16z kurucusu Ben Horowitz yönetim kuruluna katılıyor.
Haftanın en büyük turu bir dil modeline değil, fiziksel dünyayı otomatikleştiren bir şirkete gitti. Yatırımcı ilgisi giderek yazılımdan, gerçek işi yapan robotlara ve endüstriyel yapay zekâya kayıyor.
Kore’nin ulusal AI fabrikası için 10 milyar dolarlık finansman. NAVER, NVIDIA ve Brookfield, Sejong’daki GAK Sejong veri merkezinde kurulu NVIDIA DSX AI fabrikasını 55 megavattan 2028’e kadar 200 megavata çıkaracak. Brookfield’ın bağlayıcı olmayan taahhüdü 9 milyar dolara kadar, NVIDIA’nın özkaynak katkısı ise 1 milyar dolar.
Modeller ucuzlarken onları çalıştıracak altyapının faturası büyüyor ve devlet ölçeğine çıkıyor. Yapay zekâ kapasitesi giderek bir egemenlik ve altyapı meselesi hâline geliyor.
Yaklaşık 400 milyon dolarlık B turu, 1,5 milyar dolar değerleme. Yapay zekâyla 3D üretimi yapan Meshy, tek bir metin satırından ya da görselden yaklaşık bir dakikada kullanılabilir bir 3D model üretiyor. Bu, AI ile 3D üretimi alanındaki bugüne kadarki en büyük tur.
Yapay zekâ, metin ve görselin ötesine geçip 3D içerik üretimini de hızla ucuzlatıyor. Oyun, ürün tasarımı ve üretim gibi 3D’ye bağımlı sektörlerde iş akışları yeniden şekillenebilir.
Sequoia öncülüğünde 300 milyon dolar C turu, 10,3 milyar dolar değerleme (Jane Street, Andreessen Horowitz ve SK Hynix katıldı). Etched, yapay zekâ çıkarımını daha hızlı ve daha ucuz yapan, frontier ölçeğinde özel çıkarım çipleri ve raf ölçeğinde sistemler üretiyor.
Token fiyatlarındaki düşüşün arkasında yalnızca daha iyi modeller değil, daha ucuz çıkarım yapan donanım da var. Çip tarafındaki rekabet, yakın gelecekte maliyet düşüşünü sürdürecek asıl motorlardan biri.
Sequoia, Cyberstarts, Greenoaks ve Redpoint’in katıldığı 100 milyon dolarlık tur (toplam fon 180 milyon dolara ulaştı). Glow, yapay zekâ destekli uç nokta güvenliği sunuyor.
Kurumlar yapay zekâyı üretime aldıkça güvenlik katmanı da yeniden yazılıyor. Ajanlar ve modeller kurumsal cihazlara yayıldıkça uç nokta güvenliğine olan talep artıyor.
Regülasyon takvimi bu hafta tek bir noktada toplandı: önümüzdeki hafta. ABD’nin frontier model inceleme çerçevesi 1 Ağustos’ta, Türkiye’nin yapay zekâ ile üretilen reklamları etiketleme zorunluluğu 1 Ağustos’ta, AB’nin şeffaflık yükümlülükleri ise 2 Ağustos’ta yürürlüğe giriyor. Üç ayrı ülke, neredeyse 48 saat içinde yeni yapay zekâ kurallarını devreye alıyor.
ABD
Frontier model inceleme çerçevesinin katılım kanalı 1 Ağustos’ta açılıyor
Beyaz Saray’ın 2 Haziran’da imzalanan 14409 sayılı kararnamesi, frontier model geliştiricileri için gönüllü bir devlet inceleme çerçevesi kurmuştu. Kararnamedeki 60 günlük süre 1 Ağustos’ta doluyor. Bu tarihe kadar federal kurumların, geliştiricilerin yeni bir frontier modeli yayımlamadan önce devletle iletişime geçebileceği gönüllü bir kanalı ve modellerin ileri siber yeteneklerini ölçen gizli bir değerlendirme sürecini kurması bekleniyor. Çerçeve, geliştiricilere yayından önce 30 güne kadar bir ulusal güvenlik incelemesi imkânı tanıyor. Beyaz Saray, çerçevenin altyapısı olan Gold Eagle adlı federal siber güvenlik merkezini 14 Temmuz’da devreye almıştı.
So what? Katılım kâğıt üzerinde gönüllü ama en güçlü modellere erişim giderek idari bir sürece bağlanıyor. Yeni frontier modellere bağlı bir ürün planınız varsa, yayın takvimine bir devlet incelemesi eklenebileceğini varsayarak esnek kalın.
Yapay zekâ ile üretilen reklamları etiketleme zorunluluğu 1 Ağustos’ta başlıyor
Ticaret Bakanlığı’nın Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği’nde yaptığı değişiklik 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe giriyor. Düzenleme 1 Temmuz’da Resmî Gazete’de yayımlandı. Yeni kurala göre reklamlarda insandan ayırt edilemeyecek yapay zekâ ürünü dijital karakterler kullanıldığında bunun açıkça belirtilmesi zorunlu. Ayrıca gerçek bir kişinin yapay zekâ ile oluşturulmuş dijital kopyasının bir ürünü bizzat deneyimlediği ya da tavsiye ettiği izlenimini veren reklamlar yasaklanıyor. Türkiye’nin yapay zekâya özel çerçeve kanun teklifi ise TBMM’ye sunulmasının üzerinden yaklaşık bir yıl geçmesine rağmen hâlâ komisyonda bekliyor.
So what? Türkiye’de yapay zekâya dair ilk somut, yaptırımı olan kurallar reklam alanından geliyor. Pazarlama ve reklam üreten ekipleriniz varsa, 1 Ağustos’tan önce yapay zekâ ile oluşturulan içerikleri açıkça etiketleyecek bir süreç kurun.
Yapay Zeka Yasası’nın Madde 50 şeffaflık yükümlülükleri 2 Ağustos 2026’da yürürlüğe giriyor. Kurumlar, kullanıcıya bir yapay zekâ ile etkileşimde olduğunu bildirmek zorunda. Avrupa Komisyonu bu yükümlülüklere ilişkin nihai rehberi 20 Temmuz’da yayımladı. Yapay zekâ üretimi görüntü, ses, video ve metni makine tarafından okunabilir biçimde işaretleme yükümlülüğü ise Madde 50(2) kapsamında piyasada zaten bulunan üretken sistemler için 2 Aralık 2026’ya kadar bir ek süreyle uygulanacak.
So what? AB’ye dokunan bir ürününüz varsa kullanıcı bilgilendirme adımını 2 Ağustos’a yetiştirin; içerik işaretleme için mevcut sistemlerde 2 Aralık’a kadar vaktiniz var.
Leadership So What? Bu hafta zekâ tavanı hem yükseldi hem ucuzladı. Anthropic, Opus 5 ile endeksin tepesine oturdu ve bunu kendi en pahalı modelinin yarı fiyatına yaptı; en zeki model artık en pahalı model değil. Para modelden çok fiziksel dünyaya, robotlara ve onları çalıştıracak çipe aktı; Kore devlet ölçeğinde bir AI fabrikası hamlesi açıkladı. Kurallar da hazır bekliyor: önümüzdeki hafta ABD, Türkiye ve AB neredeyse aynı anda yeni yapay zekâ kurallarını devreye alıyor. Soru artık yalnızca “hangi model en akıllı” değil, “aynı zekâyı ne kadar ucuza alıp iş akışıma ne kadar hızlı gömebilirim”. Gelecek hafta bu üç kuralın sahada nasıl uygulandığını izliyor olacağız. Görüşmek üzere.
