Bu hafta frontier’da hareket çoktu, ama merkezinde tek bir zekâ değil erişim vardı. En güçlü model 18 gün sonra geri açıldı, yeni bir model devletin iznine takıldı, üçüncüsü ise Opus kalitesini daha ucuza indirmeye geldi. Gemini 3.5 Pro yine çıkmadı.
Claude Fable 5 (yeniden erişimde)
Anthropic
12 Haziran’da ABD ihracat kontrolü nedeniyle kapatılan Fable 5, 18 günün ardından geri döndü. Ticaret Bakanı Howard Lutnick 30 Haziran’da yasağın kaldırıldığını doğruladı; Fable 5 bugün Claude, Claude.ai, Claude Code ve Claude Cowork’te yeniden küresel erişime açıldı. Anthropic bunun karşılığında, jailbreak davranışını hedefleyip engelleyen yeni bir güvenlik sınıflandırıcısı eğitti ve gelecekteki frontier modellerine ABD hükümetinin yayından önce erişimini, jailbreak ve kötüye kullanım istihbaratını paylaşmayı kabul etti. Model Artificial Analysis Intelligence Index’te 60 puanla hâlâ zirvede, ama aynı zamanda Anthropic’in en pahalı modeli: 1M token için $10 girdi ve $50 çıktı, yani Opus 4.8’in iki katı.
So what? En yetenekli model yine masada, ama erişimi artık koşullu bir devlet kararına bağlı. Fable 5’i en zor işlere saklayın; fiyatı iki katı olduğu için her işe koşmayın.
Kaynak: 9to5Mac, CoinDesk, OpenRouter (fiyat)
Anthropic 30 Haziran’da Claude Sonnet 5’i çıkardı ve Free ile Pro’nun yeni varsayılanı yaptı; Max, Team, Enterprise ve API’de de kullanılabiliyor. Şirket bunu “şimdiye kadarki en agentic Sonnet” diye tanımlıyor: plan yapabiliyor, tarayıcı ve terminal gibi araçları kullanabiliyor, kendi başına çalışabiliyor. Bir agentic kodlama testinde yüzde 63,2 aldı; Opus 4.8 yüzde 69,2, önceki Sonnet 4.6 ise yüzde 58,1’de kalmıştı. Yani zekâ Opus’a yaklaşırken fiyat aşağıda: 31 Ağustos’a kadar tanıtım fiyatı 1M token için $2 girdi ve $10 çıktı, sonrasında standart fiyat $3 girdi ve $15 çıktı olacak. Opus 4.8’de aynı rakamlar $5 ve $25.
So what? Agent akışları döngüye girip token yakınca fatura hızla şişiyor. Opus kalitesine yakın ama çıktıda neredeyse yarı fiyatlı bir model, tam da bu maliyet derdine yanıt.
Kaynak: Anthropic, The Next Web, TechCrunch
GPT-5.6 Sol, Terra ve Luna
OpenAI
OpenAI 26 Haziran’da yeni nesil GPT-5.6 ailesini tanıttı: amiral model Sol, günlük iş için Terra ve daha ekonomik Luna. Ancak modeller genel erişime açılmadı. ABD hükümetinin talebiyle, 2 Haziran’daki başkanlık kararnamesi kapsamında yalnızca devletin denetleyip onayladığı yaklaşık 20 “güvenilir ortağa” önizleme olarak verildi. OpenAI’a göre Sol Ultra, komut satırında karmaşık iş bitirmeyi ölçen Terminal-Bench 2.1 testinde yüzde 91,9 ile zirveye çıktı (GPT-5.5 yüzde 88,0, Claude Mythos 5 yüzde 84,3). OpenAI bu düzenlemeden memnun değil: “Bu tür bir devlet erişim sürecinin kalıcı norm olmaması gerektiğine inanıyoruz” dedi.
So what? Tanıtılan model ile kullanabildiğiniz model yine ayrı şeyler, ama bu kez sebep teknik değil politik. Üretim planınızı bugün gerçekten erişebildiğiniz modellere kurun.
Kaynak: Forbes, VentureBeat, Engadget
Google’ın 19 Mayıs’ta Google I/O’da tanıttığı Gemini 3.5 Pro, Haziran hedefini de kaçırdı. 30 Haziran itibarıyla model hâlâ yalnızca Vertex AI’da sınırlı kurumsal önizlemede; Google genel erişimi Temmuz’a öteledi ve gerekçe olarak erken testçilerin işaret ettiği token verimliliği ve uzun bağlam tutarlılığı sorunlarını gösterdi. 2 milyon token bağlam ve “Deep Think” akıl yürütme modu duyuruldu. Erteleme, Google için sancılı bir haftaya denk geldi: dört kıdemli Gemini araştırmacısının Anthropic’e geçtiği açıklandı.
So what? Bir modelin duyurulması ile kararlı sürümünün gelmesi arasındaki fark aylara yayılabiliyor. “Çıkacak” modele göre değil, bugün elinizdekine göre planlayın.
Kaynak: Crypto Briefing, Bind AI
